ದೇಶ
FCRA ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2026: ವಿದೇಶಿ ನಿಧಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರದ ಬಿಗಿ ಹಿಡಿತ ಏಕೆ?
ನವದೆಹಲಿ: ವಿದೇಶಿ ಅನುದಾನ ಪಡೆಯುವ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ತರುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ FCRA (Foreign Contribution Regulation Act) ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2026 ಅನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದು, ಇದು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದೆ. ವಿದೇಶಿ ಅನುದಾನ ಸ್ವೀಕಾರ, ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ವರದಿ ಮಾಡುವಿಕೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ FCRA ಕಾಯ್ದೆಗೆ ಈ ಹಿಂದೆಯೂ ಹಲವು ಬಾರಿ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರಲಾಗಿತ್ತು. ಈಗ ಮಂಡಿಸಲಾಗಿರುವ ಹೊಸ ಮಸೂದೆ, ಈ ಹಿಂದಿನ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಲೋಪದೋಷಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನೂ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರದ ಮೂಲಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ. ಸಂಸತ್ತಿನ ಮುಂದಿನ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಈ ಮಸೂದೆಯ ಬಗ್ಗೆ ವಿಸ್ತೃತ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ.
ಮಸೂದೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಅಧಿಕೃತ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, 2019ರಿಂದ 2022ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ 13,500ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸುಮಾರು ₹55,741 ಕೋಟಿಯಷ್ಟು ವಿದೇಶಿ ಅನುದಾನ ಪಡೆದಿವೆ. ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಹಣದ ಹರಿವಿನ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ನಿಗಾ ಇಡುವುದು ಅಗತ್ಯ ಎಂಬುದು ಮಸೂದೆಯ ಬೆಂಬಲಿಗರ ವಾದ. ಇಷ್ಟೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಹಣ ದೇಶದ ವಿವಿಧ ವಲಯಗಳಿಗೆ – ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೇವೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ – ಹರಿದುಬರುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಈ ಹಣದ ಮೂಲ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮ ಬಳಕೆಯ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುವುದು ಸರ್ಕಾರದ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ವಿದೇಶಿ ನಿಧಿಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ವಿರೋಧಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ, ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಣಕಾಸು ನೆರವಿಗೆ ಅಥವಾ ಸಂಘಟಿತ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತಾಂತರಗಳಂತಹ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ದುರುಪಯೋಗವಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆಯುವುದೇ ಈ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಗುರಿ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ನೋಂದಣಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ, ವಾರ್ಷಿಕ ವರದಿ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಹಾಗೂ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳನ್ನೂ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಿಗಿಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ ಮಸೂದೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮಸೂದೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು
ಆಸ್ತಿ ವಿಲೇವಾರಿಗೆ ಕಡಿವಾಣ: FCRA ನೋಂದಣಿ ರದ್ದಾದಾಗ, ಸಂಸ್ಥೆ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ಶರಣಾದಾಗ ಅಥವಾ ನೋಂದಣಿ ಅವಧಿ ಮುಗಿದಾಗ ವಿದೇಶಿ ಹಣದಿಂದ ಖರೀದಿಸಿದ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣ ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಈ ಮಸೂದೆ ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ನೇಮಿಸಿ, ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆಯುವ ಅಧಿಕಾರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ದೊರೆಯಲಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಹಿಂದೆ ಇದ್ದ “ಲ್ಯಾಪ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಕೀಪ್” ಎಂಬ ಲೋಪಕ್ಕೆ – ಅಂದರೆ ನೋಂದಣಿ ಮುಗಿದ ಮೇಲೂ ವಿದೇಶಿ ಅನುದಾನದ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಅನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗೆ – ತೆರೆ ಬೀಳಲಿದೆ ಎಂದು ಬೆಂಬಲಿಗರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಆಸ್ತಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ನವೀಕರಿಸಿ, ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ವರದಿ ಮಾಡುವುದನ್ನೂ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಮಸೂದೆಯ ಕರಡಿನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪದಾಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ: ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವವರು ವಿದೇಶಿ ನಿಧಿಯ ಬಳಕೆಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಹೊಣೆಗಾರರಾಗಲಿದ್ದಾರೆ. ಹಣದ ದುರುಪಯೋಗ ಕಂಡುಬಂದಲ್ಲಿ, ಕೇವಲ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮೇಲಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಮೇಲೂ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಇದರಿಂದ ಸಿಗಲಿದೆ. ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯರು, ಟ್ರಸ್ಟಿಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರಮುಖ ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಈ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಒಳಪಡುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಮಸೂದೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಹಣಕಾಸು ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವಾಗ ಹೆಚ್ಚಿನ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಧಾರ್ಮಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆ ಮತ್ತು ಮತಾಂತರ ನಿಷೇಧ: ಧಾರ್ಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ, ಧರ್ಮೋಪದೇಶ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಶಿಬಿರಗಳು ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ವಿದೇಶಿ ಅನುದಾನ ಬಳಸುವುದನ್ನು ಮಸೂದೆ ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತಾಂತರಕ್ಕಾಗಿ ವಿದೇಶಿ ಹಣ ಬಳಸುವುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ, ವಿದೇಶಿ ನಿಧಿಯಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಆರಾಧನಾ ಸ್ಥಳಗಳ ಮೂಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದನ್ನೂ ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ನಿಬಂಧನೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದಲ್ಲಿ ನೋಂದಣಿ ಅಮಾನತು ಅಥವಾ ರದ್ದತಿಯಂತಹ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನೂ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಗುಪ್ತಚರ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಆರೋಪಗಳು
ಮಸೂದೆಯ ಬೆಂಬಲಿಗರ ಪ್ರಕಾರ, ಕೆಲವು ಗುಪ್ತಚರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ಅನುದಾನ ಪಡೆಯುವ ಕೆಲವು ಸಂಘಟನೆಗಳು ಪರಿಸರ ಹೋರಾಟದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವುದು, ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಭಜನೆ ಉಂಟುಮಾಡುವುದು, ತೀವ್ರವಾದಕ್ಕೆ ಹಣಕಾಸು ನೆರವು ಹಾಗೂ ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಮತಾಂತರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿರುವ ಆರೋಪಗಳಿವೆ. ಇಂತಹ ದುರುಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಲು ಮಸೂದೆ ನೆರವಾಗಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ವಾದ.
ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ Greenpeace India, Amnesty International India, Lawyers Collective, Rajiv Gandhi Foundation ಹಾಗೂ ನಿಷೇಧಿತ PFI ಸಂಘಟನೆಯಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಗರು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ವಿವಿಧ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ FCRA ಉಲ್ಲಂಘನೆ, ಹಣಕಾಸು ಅಕ್ರಮ ಅಥವಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಆರೋಪಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ತನಿಖೆ ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ನೋಂದಣಿ ಅಮಾನತು, ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ರದ್ದತಿಯಂತಹ ಕ್ರಮಗಳನ್ನೂ ಈ ಹಿಂದೆ ಜರುಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ನೆನಪಿಸುತ್ತಾರೆ.
PFI ವಿರುದ್ಧವಂತೂ ವಿದೇಶಿ ಹಣವನ್ನು ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ತೀವ್ರವಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಬಳಸಿದ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ 2022ರಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧ ಹೇರಲಾಗಿತ್ತು. ಇಂತಹ ಪ್ರಕರಣಗಳೇ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಬೆಂಬಲಿಗರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಕ್ರಮಗಳು ಕೇವಲ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ದೌರ್ಬಲ್ಯದ ಸಂಕೇತ ಎಂದೂ ಬೆಂಬಲಿಗರು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ; ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಮತ್ತು ಕಠಿಣ ನಿಬಂಧನೆಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ನಿಲುವು.
ವಿರೋಧದ ಧ್ವನಿಗಳು
ಆದರೆ ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಹಲವು ಸ್ವಯಂಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜದ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಹಾಗೂ ಕೆಲವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ವಿರೋಧಿಸಿವೆ. ಅತಿಯಾದ ನಿಯಂತ್ರಣದಿಂದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೇವೆ, ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ ಹಾಗೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ಆತಂಕ. ಪದಾಧಿಕಾರಿಗಳ ಮೇಲಿನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ನಿಬಂಧನೆ ಸ್ವಯಂಸೇವಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಇಚ್ಛಿಸುವವರನ್ನು ಹಿಂಜರಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂಬ ಆತಂಕವನ್ನೂ ಕೆಲವು ಸಂಘಟನೆಗಳು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿವೆ. ಅಲ್ಲದೆ, “ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ವಿರೋಧಿ ಚಟುವಟಿಕೆ” ಎಂಬಂತಹ ಪದಗಳ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ದುರ್ಬಳಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಸರ್ಕಾರದ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಟೀಕಿಸುವ ಸಂಘಟನೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂಬ ವಾದವನ್ನೂ ವಿಮರ್ಶಕರು ಮುಂದಿಡುತ್ತಾರೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಬೆಂಬಲಿಗರು ಈ ನಿಯಮಗಳು ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬದಲಾಗಿ, ವಿದೇಶಿ ಹಣದ ಮೂಲ, ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಲೆಕ್ಕಪತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರದಾಯಿತ್ವ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದೇ ಇದರ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶ ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಈ ನಿಯಮಗಳಿಂದ ಯಾವುದೇ ತೊಂದರೆ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಅವರು ಒತ್ತಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಮಸೂದೆಯ ಹಿಂದಿನ ಮೂಲ ತತ್ವ
FCRA ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2026ರ ಬೆಂಬಲಿಗರ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರುವ ವಿದೇಶಿ ನಿಧಿಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪಾರದರ್ಶಕ, ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯುತ ಮತ್ತು ದೇಶದ ಕಾನೂನುಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಬೇಕು ಎಂಬುದೇ ಇದರ ಮೂಲ ತತ್ವ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಾರ್ವಭೌಮ ರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೂ ತನ್ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆ, ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಆದ್ಯತೆಗಳು ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೌಹಾರ್ದವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ವಿದೇಶಿ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಹಕ್ಕಿದೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ವಾದ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, FCRA ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2026 ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಯ ಪರವಾದ ವಾದ ಒಂದೆಡೆ ಇದ್ದರೆ, ನಾಗರಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೇವೆಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವ ಆತಂಕ ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಇರುವ ಈ ವಿಷಯ, ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ದೇಶ
Rahul Gandhi Defamation Case: ‘ವಿವಿಐಪಿ ಅಲ್ಲ’ ಎಂದ ದೂರುದಾರ; ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಹೇಳಿದ್ದೇನು?
ನವದೆಹಲಿ: ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕ ಹಾಗೂ ಲೋಕಸಭೆಯ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ Rahul Gandhi ವಿರುದ್ಧ ದಾಖಲಾಗಿರುವ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಮಾನನಷ್ಟ ಪ್ರಕರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಶೀಘ್ರ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಬೇಕೆಂದು ಮನವಿ ಮಾಡಿದ ದೂರುದಾರರಿಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿದೆ. “ನಮ್ಮ ಮುಂದೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನೂ ಸಮಾನ” ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿರುವ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ತ್ವರಿತಗೊಳಿಸಲು ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಪ್ರತ್ಯೇಕ Early Hearing Application ಸಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದೆ.
ಭಾರತದ ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಸೂರ್ಯ ಕಾಂತ್, ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಜೋಯ್ಮಾಲ್ಯ ಬಾಗ್ಚಿ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ವಿ. ಮೋಹನ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಪೀಠ ಈ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿತು.
‘ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ವಿವಿಐಪಿ ಅಲ್ಲ’
ದೂರುದಾರರ ಪರ ಹಾಜರಾದ ಹಿರಿಯ ವಕೀಲ ಗೌರವ್ ಭಾಟಿಯಾ, ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ಅವರ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಕಳೆದ ಐದು ತಿಂಗಳಿಂದ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಪಟ್ಟಿಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಗಮನಕ್ಕೆ ತಂದರು.
ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ಅವರು ವಿವಿಐಪಿ ಆಗಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಬಾಕಿ ಇರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಕೀಲರು ವಾದ ಮಂಡಿಸಿದರು. ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಶೀಘ್ರ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಅವರು ಮನವಿ ಮಾಡಿದರು.
ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠ, ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮುಂದೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಸಮಾನರು ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು. ಶೀಘ್ರ ವಿಚಾರಣೆ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಸೂಕ್ತ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ದೂರುದಾರರಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿತು.
‘ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಅನುಸರಿಸಿ’
ಶೀಘ್ರ ವಿಚಾರಣೆ ಕೋರಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದರೆ, ಅದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುವುದು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಈ ಮೂಲಕ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಅಥವಾ ರಾಜಕೀಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಪ್ರಕರಣಗಳ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದೆ.
ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ವಿರುದ್ಧದ ದೂರು ಏನು?
ಈ ಮಾನನಷ್ಟ ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ 2022ರ ಭಾರತ-ಚೀನಾ ಗಡಿ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.
2022ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 16ರಂದು ನಡೆದ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ, ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ತವಾಂಗ್ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಸೈನಿಕರು ಭಾರತೀಯ ಸೈನಿಕರ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದರು.
ಈ ಹೇಳಿಕೆಯು ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಮನೋಬಲಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ತರುವಂತಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿ ಗಡಿ ರಸ್ತೆಗಳ ಸಂಸ್ಥೆ (BRO) ಮಾಜಿ ನಿರ್ದೇಶಕ ಉದಯ್ ಶಂಕರ್ ಶ್ರೀವಾಸ್ತವ ಅವರು ಲಕ್ನೋ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರು.
ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ಸಮನ್ಸ್ಗೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಸವಾಲು
ದೂರಿನ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಲಕ್ನೋ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ಅವರಿಗೆ ಸಮನ್ಸ್ ಜಾರಿ ಮಾಡಿತ್ತು. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮೊರೆ ಹೋಗಿದ್ದರು.
ಆದರೆ, ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಅವರ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು.
ಈ ಮೇಲ್ಮನವಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಈ ಹಿಂದೆ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಮಧ್ಯಂತರ ತಡೆ ನೀಡಿತ್ತು.
ಈಗ ದೂರುದಾರರ ಮನವಿ ಏನು?
ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುದು ದೂರುದಾರರ ಮನವಿಯಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ, ತ್ವರಿತ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ವಿರುದ್ಧದ ಆರೋಪಗಳು ಸಾಬೀತಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ವಿಚಾರಣೆ ಸೂಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಶೀಘ್ರ ವಿಚಾರಣೆ ಕುರಿತ ಮನವಿಯೇ ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
Q1. ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ವಿರುದ್ಧದ ಮಾನನಷ್ಟ ಪ್ರಕರಣ ಏಕೆ ದಾಖಲಾಗಿದೆ?
2022ರ ಭಾರತ-ಚೀನಾ ಗಡಿ ಸಂಘರ್ಷದ ಕುರಿತು ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ನೀಡಿದ್ದ ಹೇಳಿಕೆ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಗೆ ಅಪಮಾನ ಉಂಟುಮಾಡಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿ BRO ಮಾಜಿ ನಿರ್ದೇಶಕ ಉದಯ್ ಶಂಕರ್ ಶ್ರೀವಾಸ್ತವ ದೂರು ನೀಡಿದ್ದರು.
Q2. ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಏನು ಹೇಳಿದೆ?
ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮುಂದೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನೂ ಸಮಾನ ಎಂದು ಹೇಳಿರುವ ಪೀಠ, ಶೀಘ್ರ ವಿಚಾರಣೆ ಬೇಕಿದ್ದರೆ ನಿಯಮಾನುಸಾರ Early Hearing Application ಸಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದೆ.
Q3. ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿಗೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗಿದೆಯೇ?
ಇಲ್ಲ. ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮುಂದುವರಿದಿದ್ದು, ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಆರೋಪ ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ದೇಶ
CJP Protest: ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಿದ್ದ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತರಾಟೆ!
ನವದೆಹಲಿ: ‘ಕಾಕ್ರೋಚ್ ಜನತಾ ಪಾರ್ಟಿ’ (CJP Protest) ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯೊಬ್ಬರಿಗೆ ನೋಟಿಸ್ ಜಾರಿ ಮಾಡಿದ ಗ್ರೇಟರ್ ನೋಯ್ಡಾದ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಟಿವ್ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀವ್ರ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ. ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಾರದು ಎಂದು ಈಗಾಗಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ಆದೇಶ ನೀಡಿದ್ದರೂ ಮತ್ತೆ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಿದ್ದಕ್ಕೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ರನ್ನು ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಹಿಂದಿನ ಆದೇಶ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದರೂ ಈ ರೀತಿಯ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಲು ಹೇಗೆ ಧೈರ್ಯ ಬಂತು ಎಂದು ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ಪೀಠ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದೆ. ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿರುವ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಲಿಖಿತ ವಿವರಣೆ ಪಡೆಯುವುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1ರ ಆದೇಶವೇನು?
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1ರಂದು ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 142 ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವಿಶೇಷ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್, CJP ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದ ಎಫ್ಐಆರ್ಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲು ಆದೇಶಿಸಿತ್ತು.
ಜುಲೈ 20ರಿಂದ 25ರವರೆಗೆ ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಕರಣಗಳ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಡಬೇಕು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸೂಚಿಸಿತ್ತು. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹೊಸದಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಾರದು ಎಂಬುದನ್ನೂ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತ್ತು.
ಈ ಆದೇಶದ ಬಳಿಕವೂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯೊಬ್ಬರಿಗೆ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಿರುವುದು ಇದೀಗ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ.
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ಏಕೆ ನೋಟಿಸ್?
ಗ್ರೇಟರ್ ನೋಯ್ಡಾದ ಗೌತಮ್ ಬುದ್ಧ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ದ್ವಿತೀಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಅಕ್ಷತ್ ತ್ರಿಪಾಠಿ ಅವರಿಗೆ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 4ರಂದು ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಟಿವ್ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ನೋಟಿಸ್ ಜಾರಿ ಮಾಡಿದ್ದರು.
ನೋಟಿಸ್ನಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯು ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಹರಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ದೆಹಲಿಯ ಜಂತರ್ ಮಂತರ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ CJP ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಸೇರಲು ಇತರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು.
ಈ ವಿಚಾರವನ್ನು ಹಿರಿಯ ವಕೀಲ ಬಿಸ್ವಜಿತ್ ಭಟ್ಟಾಚಾರ್ಯ ಅವರು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಗಮನಕ್ಕೆ ತಂದರು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಇಂತಹ ಕ್ರಮಗಳು ಮರುಕಳಿಸದಂತೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಕ್ಷಣ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ಮನವಿ ಮಾಡಿದರು.
ನೋಟಿಸ್ ಹಿಂಪಡೆದರೂ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಗರಂ
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿದ್ದ ನೋಟಿಸ್ ಅನ್ನು ಮರುದಿನವೇ ಹಿಂಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ತಿಳಿಸಲಾಯಿತು. ಆದರೆ, ನೋಟಿಸ್ ಹಿಂಪಡೆಯಲಾಗಿದ್ದರೂ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಇದನ್ನು ಲಘುವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಿಲ್ಲ.
ಯುವಜನರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಾರದು ಎಂಬ ತನ್ನ ಹಿಂದಿನ ಆದೇಶ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದರೂ ಜಿಲ್ಲಾ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ಅಥವಾ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಟಿವ್ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ಈ ರೀತಿಯ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಿರುವುದು ಆಶ್ಚರ್ಯ ತಂದಿದೆ ಎಂದು ಮುಖ್ಯ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ನೇತೃತ್ವದ ಪೀಠ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿತು.
ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಲಿಖಿತ ವಿವರಣೆ
ಪ್ರಕರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಗೌತಮ್ ಬುದ್ಧ ನಗರ ಜಿಲ್ಲಾ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ ಮತ್ತು ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಟಿವ್ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ಗಳಿಂದ ಲಿಖಿತ ವಿವರಣೆ ಪಡೆಯಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಈಗಾಗಲೇ ನೀಡಿರುವ ತನ್ನ ನಿರ್ದೇಶನಗಳನ್ನು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಈ ವಿಚಾರಣೆ ನೀಡಿದೆ. ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಸ್ಪಷ್ಟ ಆದೇಶದ ಬಳಿಕವೂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯೊಬ್ಬರಿಗೆ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಿರುವುದು ಇದೀಗ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶಗಳ ಪಾಲನೆಯ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ದೇಶ
Indian Hockey Team Blue Jersey: ಮತ್ತೆ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಭಾರತ ಹಾಕಿ ತಂಡ! ಕೇಸರಿ ಜೆರ್ಸಿ ವಿವಾದಕ್ಕೆ ತೆರೆ?
ನವದೆಹಲಿ, ಸೆ.9: Indian Hockey Team ಗಳ ಜೆರ್ಸಿ ಮತ್ತೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಮರಳಲಿದೆ. ಮುಂಬರುವ ಏಷ್ಯನ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ (Asian Games) ಭಾರತ ಪುರುಷರ ಹಾಗೂ ಮಹಿಳಾ ಹಾಕಿ ತಂಡಗಳು ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಜೆರ್ಸಿ ಧರಿಸಿ ಕಣಕ್ಕಿಳಿಯಲಿವೆ. ಬೆಲ್ಜಿಯಂನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಹಾಕಿ ವಿಶ್ವಕಪ್ನಲ್ಲಿ ಕೇಸರಿ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ಜೆರ್ಸಿ ಧರಿಸಿದ್ದಕ್ಕೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಟೀಕೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದ್ದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆ ನಡೆದಿದೆ.
ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣದ ಜೆರ್ಸಿ ಆಯ್ಕೆ ಬಗ್ಗೆ ಹಲವು ಮಾಜಿ ಹಾಕಿ ಆಟಗಾರರೂ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು. ಇದೀಗ ಭಾರತೀಯ ಹಾಕಿ ತಂಡಗಳು ತಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಗುರುತಿನೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೆ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಮರಳುತ್ತಿರುವುದು ಕ್ರೀಡಾಭಿಮಾನಿಗಳ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ.
1928ರಿಂದ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ನಂಟು
ಭಾರತೀಯ ಹಾಕಿ ತಂಡದ ಜೆರ್ಸಿಯೊಂದಿಗೆ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ನಂಟಿದೆ. ಭಾರತ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ 1928ರ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ನಂತರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಾಕಿ ತಂಡಗಳು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಪೋಷಾಕಿನಲ್ಲಿ ಕಣಕ್ಕಿಳಿಯುತ್ತಾ ಬಂದಿವೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣವು ಕೇವಲ ಜೆರ್ಸಿಯ ಬಣ್ಣವಾಗಿರದೆ, ಭಾರತೀಯ ಹಾಕಿಯ ಗುರುತಿನ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವೂ ಇದೆ. ಇದೇ ಕಾರಣದಿಂದ ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣದ ಜೆರ್ಸಿ ಆಯ್ಕೆ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ ತೀವ್ರವಾಗಿತ್ತು.
ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ‘ನೀಲಿ’ ಅಬ್ಬರ
ಮುಂಬರುವ ಏಷ್ಯನ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಹಾಕಿ ತಂಡಗಳು ನೀಲಿ ಜೆರ್ಸಿಯಲ್ಲೇ ಆಡಲಿವೆ ಎಂದು ಹಾಕಿ ಇಂಡಿಯಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ದಿಲೀಪ್ ಟಿರ್ಕಿ ಖಚಿತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ನವದೆಹಲಿ ನಡೆದ ಏಷ್ಯನ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದ ಬೀಳ್ಕೊಡುಗೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಟಿರ್ಕಿ, ವಿಶ್ವಕಪ್ಗಾಗಿ ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣದ ಜೆರ್ಸಿ ಬಳಸಿರುವುದು ಶಾಶ್ವತ ಬದಲಾವಣೆ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದೀಗ ತಂಡ ಮತ್ತೆ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಮರಳಲಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ವಿಶ್ವಕಪ್ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಕೇಸರಿ-ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ಸಂಯೋಜನೆ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಮುಂದುವರಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಭಾರತ ತನ್ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನೀಲಿ ಜೆರ್ಸಿಯಲ್ಲೇ ಕಣಕ್ಕಿಳಿಯಲಿದೆ.
ಜೆರ್ಸಿ ಆಯ್ಕೆ ಹಿಂದೆ ನಡೆದಿದ್ದೇನು?
ಜೆರ್ಸಿ ಬಣ್ಣದ ಆಯ್ಕೆಯ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ ಇಂಡಿಯಾದೊಳಗೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಇದ್ದವು ಎಂಬುದು ಇಮೇಲ್ ವಿನಿಮಯದಿಂದ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿತ್ತು. ಆಗಸ್ಟ್ 6ರಂದು ಆರಂಭವಾದ ಇಮೇಲ್ ಸಂವಹನದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಫೆಡರೇಶನ್ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಬಣ್ಣವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣವನ್ನು ದ್ವಿತೀಯ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದರು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ ಇಂಡಿಯಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ದಿಲೀಪ್ ಟಿರ್ಕಿ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ನೀಲಿ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಕೇಸರಿಯನ್ನು ಎರಡನೇ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿ ಇರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದ್ದರು.
ನಂತರದ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಏಷ್ಯನ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ತಂಡಗಳು ನೀಲಿ ಜೆರ್ಸಿ ಧರಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಬರಲಾಯಿತು.
‘ಕೇಸರಿ ಶಾಶ್ವತವಲ್ಲ’ ಎಂದಿದ್ದ ಟಿರ್ಕಿ
ವಿಶ್ವಕಪ್ಗೆ ಮುನ್ನವೇ ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣದ ಜೆರ್ಸಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಾವು ಹೇಳಿದ್ದಾಗಿ ದಿಲೀಪ್ ಟಿರ್ಕಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ವಿಶ್ವಕಪ್ನಲ್ಲಿ ಕಿತ್ತಳೆ ಅಥವಾ ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣದ ಜೆರ್ಸಿ ಬಳಸಿದ್ದು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಭಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಿತ್ತು. ಮುಂದಿನ ಟೂರ್ನಿಗಳಲ್ಲಿ ಜೆರ್ಸಿಯ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇತ್ತು. ಇದೀಗ ಏಷ್ಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್ಗೆ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣ ಮರಳಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
‘ಸ್ಯಾಫ್ರನ್’ ಹೆಸರಿನ ಬಗ್ಗೆಯೂ ವಿವಾದ
ಕೇಸರಿ ಜೆರ್ಸಿ ವಿಚಾರ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ‘Saffron’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತೂ ದಿಲೀಪ್ ಟಿರ್ಕಿ ಈ ಹಿಂದೆ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು.
ಈ ಹೆಸರನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆದಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ನಿರ್ಧಾರ ಜಾರಿಗೆ ಬರುವ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದ ಮೊದಲು ಈ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಾಗಿ ಟಿರ್ಕಿ ಹೇಳಿದ್ದರು. ಬಳಿಕ ಈ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಹಾಗೂ ಮಂಡಳಿ ಸದಸ್ಯರು ಅನುಸರಿಸಿದ ಕ್ರಮದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರು ವಿವರಣೆ ಕೇಳಿದ್ದರು.
‘ಇದು ಕೇವಲ ಜೆರ್ಸಿ ಬಣ್ಣದ ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲ’
ದಿಲೀಪ್ ಟಿರ್ಕಿ ಈ ವಿಚಾರವನ್ನು ಕೇವಲ ಜೆರ್ಸಿಯ ಬಣ್ಣ ಅಥವಾ ವಿನ್ಯಾಸದ ಚರ್ಚೆಯಾಗಿ ನೋಡಬಾರದು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತೀಯ ಹಾಕಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಗುರುತುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿರುವ ಜೆರ್ಸಿ ಬಣ್ಣ ಬದಲಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರ ಯಾರಿಗಿತ್ತು, ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟವರೊಂದಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆದಿತ್ತೇ, ಹಾಕಿ ಇಂಡಿಯಾದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಲಾಗಿತ್ತೇ ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲಾಗಿತ್ತೇ ಎಂಬುದೇ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆ ಎಂದು ಅವರು ವಿವರಿಸಿದ್ದರು.
ಕ್ರೀಡಾಭಿಮಾನಿಗಳ ಗಮನ ಸೆಳೆದ ಬದಲಾವಣೆ
ಹಾಕಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಕ್ರೀಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂಡದ ಜೆರ್ಸಿಯ ಬಣ್ಣಕ್ಕೂ ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ನಂಟಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣದ ಜೆರ್ಸಿ ಆಯ್ಕೆ ಹಾಗೂ ಇದೀಗ ಮತ್ತೆ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಮರಳುವ ನಿರ್ಧಾರ ಎರಡೂ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿವೆ.
ಏಷ್ಯನ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ತಂಡ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನೀಲಿ ಜೆರ್ಸಿಯಲ್ಲಿ ಕಣಕ್ಕಿಳಿಯಲಿದ್ದು, ವಿಶ್ವಕಪ್ ವೇಳೆ ಉಂಟಾಗಿದ್ದ ಜೆರ್ಸಿ ವಿವಾದಕ್ಕೂ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ತೆರೆ ಬೀಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಆದರೆ ಜೆರ್ಸಿ ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ, ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಹಾಕಿ ಇಂಡಿಯಾದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮಗಳ ಕುರಿತು ಎದ್ದಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಮುಂದುವರಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
-
ಬೆಂಗಳೂರು20 ಗಂಟೆಗಳು agoBasavanagudi ಯಲ್ಲಿ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಬಿಗ್ ಸರ್ಜರಿ: 47,000 ಮಂದಿಗೆ ನೋಟಿಸ್ ಜಾರಿ, ಕಾರಣವೇನು?
-
ಬೆಂಗಳೂರು21 ಗಂಟೆಗಳು agoವಿಧಾನಸೌಧದಲ್ಲಿ CM D K Shiv Kumar ಗೆ ಸುಸ್ತು: ಸಿಎಂ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮಹತ್ವದ ಮಾಹಿತಿ
-
ಅಪರಾಧ21 ಗಂಟೆಗಳು agoDarshan ಅರ್ಜಿ ಭಾಗಶಃ ಪುರಸ್ಕರಿಸಿದ ಹೈಕೋರ್ಟ್; ಪ್ರದೋಶ್ ಅಪ್ರೂವರ್ ಆಗುವುದಕ್ಕೆ ಏನಾಯ್ತು?
-
ರಾಜ್ಯ20 ಗಂಟೆಗಳು agoBJP ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕುತ್ತು? ವಿಜಯೇಂದ್ರ ಪಾದಯಾತ್ರೆ ಬಗ್ಗೆ ಯತ್ನಾಳ್ ಸ್ಫೋಟಕ ಹೇಳಿಕೆ
-
ಬೆಂಗಳೂರು22 ಗಂಟೆಗಳು agoAPMC ಯಲ್ಲಿ 93 ರೈತರ ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ರದ್ದು: ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ಗೇಟ್ಪಾಸ್ ನೀಡಲು ಡಿಕೆಶಿ ಆದೇಶ!
-
ರಾಜ್ಯ21 ಗಂಟೆಗಳು agoGruha Jyothi ಫಲಾನುಭವಿಗಳಿಗೆ ಮಹತ್ವದ ಮಾಹಿತಿ
-
ರಾಜ್ಯ9 ಗಂಟೆಗಳು ago‘ಕರ್ನಾಟಕ ಉಡ್ತಾ ಪಂಜಾಬ್ ಆಗ್ತಿದೆ’! ಬಳ್ಳಾರಿಯಲ್ಲಿ BJP ವಿಜಯೇಂದ್ರರ ವಾಗ್ದಾಳಿ
-
ರಾಜ್ಯ5 ಗಂಟೆಗಳು agoSatish Jarkiholi ನಿವಾಸದ ಮೇಲೆ ED ದಾಳಿ: 15 ಕಡೆ ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಶೋಧ; ಕಾರಣವೇನು?
